Podcast & Video
Downloadables

Daders over cameratoezicht

2012
A, van Schijndel, A. Schreijenberg, G.H.J. Homburg en S. Dekkers (Regioplan Beleidsonderzoek, Amsterdam).
Politiekunde 41
Samenvatting

Het bijzondere van deze studie is dat interviews gehouden zijn met 42 (potentiële) daders, variërend van gedetineerde veelplegers tot risicojongeren. De gedetineerde daders, allen ervaren criminelen of veelplegers, blijken goed op de hoogte van het cameratoezicht: de plaatsen waar de camera’s hangen, de technische mogelijkheden, de tijden waarop wordt uitgekeken, de kwaliteit van de beelden en de bruikbaarheid ervan. Zij laten zich meestal niet afhouden van het plegen van delicten, maar passen wel hun gedrag aan. Ze proberen buiten het zicht van de camera’s te blijven, herkenning te bemoeilijken, maken gebruik van tijden waarop niet wordt uitgekeken en kennen de beperkingen van de camera’s bij bijvoorbeeld drugsdelicten. Indien mogelijk zullen ze delicten elders plegen. Onder de veelplegers komt overigens ook onverschillig en impulsief gedrag voor, waarop cameratoezicht weinig invloed heeft. De risicojongeren denken relatief veel te weten van cameratoezicht, maar hun kennis over de kwaliteit van de beelden en de uitkijktijden is vaak niet correct. De jongeren geven aan dat de camera’s geen grote invloed op hun gedrag hebben. Ze vergeten dat er camera’s zijn en ze handelen impulsief, vooral als ze onder invloed van alcohol of drugs zijn. Verder denken ze dat de beelden, als ze al gemaakt worden, van te slechte kwaliteit zijn om er echt wat mee te kunnen doen. De interviews met de (potentiële) daders maken duidelijk dat de camera’s in veel gevallen niet voor preventie van criminaliteit zorgen. Er is alleen preventie te verwachten bij delicten van ervaren en calculerende daders. Dit betekent niet dat cameratoezicht zinloos is. Vanuit het perspectief van de politie heeft cameratoezicht drie functies, namelijk preventie van criminaliteit en overlast, het tijdig signaleren van dreigende veiligheidsproblemen met camera’s en opsporing: het verzamelen van daderinformatie die de opsporing kan verbeteren. Door deze functies van cameratoezicht te verbinden met het type dader dat het in een bepaald gebied voor problemen zorgt, kunnen gerichtere keuzes gemaakt worden voor de manier waarop camera’s worden ingezet. Het onderzoeksrapport kan helpen om het type dader te herkennen.Het bijzondere van deze studie is dat interviews gehouden zijn met 42 (potentiële) daders, variërend van gedetineerde veelplegers tot risicojongeren. De gedetineerde daders, allen ervaren criminelen of veelplegers, blijken goed op de hoogte van het cameratoezicht: de plaatsen waar de camera’s hangen, de technische mogelijkheden, de tijden waarop wordt uitgekeken, de kwaliteit van de beelden en de bruikbaarheid ervan. Zij laten zich meestal niet afhouden van het plegen van delicten, maar passen wel hun gedrag aan. Ze proberen buiten het zicht van de camera’s te blijven, herkenning te bemoeilijken, maken gebruik van tijden waarop niet wordt uitgekeken en kennen de beperkingen van de camera’s bij bijvoorbeeld drugsdelicten. Indien mogelijk zullen ze delicten elders plegen. Onder de veelplegers komt overigens ook onverschillig en impulsief gedrag voor, waarop cameratoezicht weinig invloed heeft. De risicojongeren denken relatief veel te weten van cameratoezicht, maar hun kennis over de kwaliteit van de beelden en de uitkijktijden is vaak niet correct. De jongeren geven aan dat de camera’s geen grote invloed op hun gedrag hebben. Ze vergeten dat er camera’s zijn en ze handelen impulsief, vooral als ze onder invloed van alcohol of drugs zijn. Verder denken ze dat de beelden, als ze al gemaakt worden, van te slechte kwaliteit zijn om er echt wat mee te kunnen doen.

De interviews met de (potentiële) daders maken duidelijk dat de camera’s in veel gevallen niet voor preventie van criminaliteit zorgen. Er is alleen preventie te verwachten bij delicten van ervaren en calculerende daders. Dit betekent niet dat cameratoezicht zinloos is. Vanuit het perspectief van de politie heeft cameratoezicht drie functies, namelijk preventie van criminaliteit en overlast, het tijdig signaleren van dreigende veiligheidsproblemen met camera’s en opsporing: het verzamelen van daderinformatie die de opsporing kan verbeteren. Door deze functies van cameratoezicht te verbinden met het type dader dat het in een bepaald gebied voor problemen zorgt, kunnen gerichtere keuzes gemaakt worden voor de manier waarop camera’s worden ingezet. Het onderzoeksrapport kan helpen om het type dader te herkennen.

Recente Publicaties

De onvindbaren
Op zoek naar voortvluchtige veroordeelden in Nederland
2017
Politiekunde
Politiekunde
Samenvatting
Er staan ongeveer 11.000 tot een gevangenisstraf veroordeelde voortvluchtigen op de nationale opsporingslijst en deze worden niet altijd actief opgespoord.
Politieagent worden
Socialiseren in de wereld van de politie
Dr. Wouter Landman, Dr. Hendrik Sollie, Vere König MSc
Politiewetenschap
Hit-and-run acties
Een fenomeenonderzoek naar de omvang, aard en impact van hit-and-run-acties, de profielen van de deelnemers en de kansen voor de aanpak
Joey Wolsink, Marjolein Nillessen, Henk Ferwerda
Onderzoeksverslagen
Slachtoffers van online seksueel geweld
Behoefteonderzoek
F. Makrani, S. de Wilde, M. van Rijsewijk
Onderzoeksverslagen
Herinneringen aan misbruik van langer geleden’
De betrouwbaarheid van (hervonden) herinneringen aan misbruik
M. ter Beek, H. Otgaar, B. Verschuere
Politiewetenschap
Bruggenbouwers
Deel uitmaken en sturen van lokale samenwerkingverbanden voor veiligheid en leefbaarheid
A. Walberg, N. van der Kolk, R. Spithoven
Politiekunde
Online Blauw
Een onderzoek naar de rol van basisteams in de aanpak van digitale criminaliteit en ervaringen van slachtoffers met de Politie
Ronald van Steden, Sandra ter Woerds, André Merk, Kristiaan Schuppers, Melissa Willekers, Daphne Valk-van Waarde, Roselle Jansen en Stijn Ruiter
Politiekunde
Toxicologische urinesneltest
Van data naar innovatie en opleiding
Corine Bethlehem, Joanne Michielse, Prof. Dr. Birgit Koch
Onderzoeksverslagen
Conflictmanagement door collectieve inspanning.
Een video-observatiestudie naar de samenwerking tussen stewards en politie tijdens het de-escaleren van conflicten op straat’
M. van Dalen, P. Ejbye-Ernst, J. Thomas, M. van Bruchem, L. Suonperä Liebst, M. Rosenkrantz Lindegaard
Politiekunde
Politiestraatwerk en informatiegebruik.
Een longitudinale studie (1991-2023) over gevolgen van digitalisering
W. Stol, L. Strikwerda, J. Jansen, W. Schreurs
Politiewetenschap
Bewegende beelden
Een onderzoek naar de meerwaarde van live video voor politiewerk
S. Flight
Politiekunde
Polarisatie, escalatie en alledaagse vrede
Aandachtswijken onder een vergrootglas
L. Slooter
Politiewetenschap
Onderhandelen, betalen en melden na slachtofferschap van ransomware
Een mixed methods onderzoek naar de factoren die bijdragen aan beslissingsgedrag van burgers en ondernemers
S. Matthijsse, S. van 't Hoff-de Goede, R. Leukfeldt
Politiekunde