Podcast & Video
Downloadables

De buurtwacht

Naar een balans tussen instrumentalisering en autonomie van burgers in veiligheid
2014
M. van der Landt (Vrije Universiteit Amsterdam).
Verkenningen 69
Samenvatting

Uitgebreide verkenning van het wie, wat en waar van de buurtwacht. De onderzoeker kwam na een uitgebreide zoektocht 122 buurtwachten op het spoor en nam bij een aantal van hen –en personen uit hun ‘werkomgeving- semi-gestructureerde interviews af. De auteur zelf schat het aantal in Nederland actieve buurtwachten op circa 200/300. Buurtwachten zijn burgers die vrijwillig een aantal uren per week een bijdrage leveren aan de veiligheid in hun wijk. Dat gebeurt meestal door een vorm van ‘patrouilleren’, meestal met meerdere personen. Tijdens dergelijke rondes worden misstanden gesignaleerd, jongeren aangesproken, zwerfvuil opgeruimd en contacten gelegd met buurtbewoners. In het rapport worden de verschillende taken verder uitgebreid toegelicht in aparte paragrafen over achtereenvolgens: preventie, opsporing-signalering, interventie en informeren-verbinden.
In alle onderzochte gevallen wordt door buurtwachten op één of andere wijze samengewerkt met de overheid, bijvoorbeeld door de operationele regie bij de politie te leggen. Soms stelt de gemeente formele eisen aan deelname aan de buurtwachten, bijvoorbeeld door het verplicht stellen van een Verklaring Omtrent Gedrag. In vrijwel alle gevallen is er sprake van wisselwerking/samenwerking met de politie. Beide partijen tonen zich hier in het algemeen tevreden over. Volledig autonome buurtwachten zijn door de onderzoeker niet aangetroffen.
De deelnemers zelf zijn zonder uitzondering positief over hun bijdrage aan de buurtveiligheid. Negatieve aspecten, zoals bijvoorbeeld eigenrichting, komen slechts beperkt voor. Vooral in gevallen waarin buurtwachten zichtbaar met preventie bezig zijn op straat (en dus niet alleen met signaleren), zijn gemeente en politie soms wel wat terughoudend over deze vorm van burgerinitiatief.

Op basis van de bevindingen formuleert Van der Land tot besluit een aantal condities waaraan buurtwachten vanuit een politieperspectief moeten voldoen;

  • politie biedt ruimte maar bewaakt de wettelijke kaders
  • politie bespreekt samen met de buurtwachten de mate van autonomie
  • politie stelt samen met buurtwachten en burgers de prioriteiten vast
  • politie maakt afspraken over delen van informatie
  • politie zorgt voor voldoende training.

Recente Publicaties

De onvindbaren
Op zoek naar voortvluchtige veroordeelden in Nederland
2017
Politiekunde
Politiekunde
Samenvatting
Er staan ongeveer 11.000 tot een gevangenisstraf veroordeelde voortvluchtigen op de nationale opsporingslijst en deze worden niet altijd actief opgespoord.
Politieagent worden
Socialiseren in de wereld van de politie
Dr. Wouter Landman, Dr. Hendrik Sollie, Vere König MSc
Politiewetenschap
Hit-and-run acties
Een fenomeenonderzoek naar de omvang, aard en impact van hit-and-run-acties, de profielen van de deelnemers en de kansen voor de aanpak
Joey Wolsink, Marjolein Nillessen, Henk Ferwerda
Onderzoeksverslagen
Slachtoffers van online seksueel geweld
Behoefteonderzoek
F. Makrani, S. de Wilde, M. van Rijsewijk
Onderzoeksverslagen
Herinneringen aan misbruik van langer geleden’
De betrouwbaarheid van (hervonden) herinneringen aan misbruik
M. ter Beek, H. Otgaar, B. Verschuere
Politiewetenschap
Bruggenbouwers
Deel uitmaken en sturen van lokale samenwerkingverbanden voor veiligheid en leefbaarheid
A. Walberg, N. van der Kolk, R. Spithoven
Politiekunde
Online Blauw
Een onderzoek naar de rol van basisteams in de aanpak van digitale criminaliteit en ervaringen van slachtoffers met de Politie
Ronald van Steden, Sandra ter Woerds, André Merk, Kristiaan Schuppers, Melissa Willekers, Daphne Valk-van Waarde, Roselle Jansen en Stijn Ruiter
Politiekunde
Toxicologische urinesneltest
Van data naar innovatie en opleiding
Corine Bethlehem, Joanne Michielse, Prof. Dr. Birgit Koch
Onderzoeksverslagen
Conflictmanagement door collectieve inspanning.
Een video-observatiestudie naar de samenwerking tussen stewards en politie tijdens het de-escaleren van conflicten op straat’
M. van Dalen, P. Ejbye-Ernst, J. Thomas, M. van Bruchem, L. Suonperä Liebst, M. Rosenkrantz Lindegaard
Politiekunde
Politiestraatwerk en informatiegebruik.
Een longitudinale studie (1991-2023) over gevolgen van digitalisering
W. Stol, L. Strikwerda, J. Jansen, W. Schreurs
Politiewetenschap
Bewegende beelden
Een onderzoek naar de meerwaarde van live video voor politiewerk
S. Flight
Politiekunde
Polarisatie, escalatie en alledaagse vrede
Aandachtswijken onder een vergrootglas
L. Slooter
Politiewetenschap
Onderhandelen, betalen en melden na slachtofferschap van ransomware
Een mixed methods onderzoek naar de factoren die bijdragen aan beslissingsgedrag van burgers en ondernemers
S. Matthijsse, S. van 't Hoff-de Goede, R. Leukfeldt
Politiekunde