Samenspel bij digitaal en datagedreven politiewerk

De digitalisering van de samenleving en de opmars van datagedreven werken stelt de politie voor nieuwe uitdagingen én mogelijkheden. Om effectief in te spelen op deze ontwikkelingen, moet de politie niet alleen oog hebben voor technologie, maar ook voor de ontwikkeling van mensen en hun werkpraktijken. Zonder deze sociale innovatie blijft de potentie van technologische innovatie onbenut. Dit blijkt uit onderzoek van AEF naar het samenspel van politiemensen uit verschillende disciplines bij digitaal en datagedreven politiewerk. De politie kan dit samenspel versterken door te investeren in gezamenlijke werkpraktijken én oog te hebben voor sociale competenties en relationele vermogens van medewerkers.

Opzet onderzoek

Het onderzoek werd uitgevoerd bij de politie in Midden-Nederland, Noord-Holland en bij de Landelijke Eenheid. Bij elk van deze eenheden werd onderzocht hoe het samenspel tussen specialisten en generalisten bij digitaal en datagedreven politiewerk in de praktijk invulling krijgt. Hier is gesproken met respondenten uit de opsporing en de intelorganisatie. Aanvullend werden observaties uitgevoerd.

Resultaten

Aan de kennis en het begrip van de digitale transformatie blijkt het in de praktijk nog vaak te schorten. Het ‘digitale’ en het werken met data wordt nog vaak als een aparte tak van sport beschouwd, terwijl het al het werk raakt – en daarmee een opgave is voor álle medewerkers en leidinggevenden. Van iedere politiemedewerker mag basale kennis van digitaal politiewerk verwacht worden. Het gaat om het bewustzijn van digitale sporen, hoe die veiliggesteld en benut kunnen worden en wanneer het betrekken van een (diepte)specialist gewenst is. Verder mag verwacht worden dat ‘reguliere’ vaardigheden uit de tactische opsporing, zoals het formuleren van een onderzoeksvraag of het analyseren van zaaksinformatie, ook ingezet worden als het bronmateriaal digitaal van aard is.

Samenspel tussen politiemensen uit verschillende disciplines en domeinen veronderstelt in de eerste plaats nabijheid en relationele vermogens. Effectief datagedreven politiewerk vergt daarnaast een combinatie van datakennis en domeinkennis. Het is van belang te begrijpen hoe een crimineel ‘bedrijfsmodel’ werkt om gericht data te kunnen verzamelen en analyseren. Dataspecialisten hebben bovendien ook kennis nodig van het werk van hun collega’s binnen de politieorganisatie, om de mogelijkheden van datagedreven werken daar op te laten aansluiten.

Aanbevelingen

Om het samenspel tussen politiemensen uit verschillende disciplines en domeinen bij digitaal en datagedreven politiewerk te versterken, is het van belang om het creëren van gezamenlijke werkpraktijken door te zetten en te investeren in de vaardigheden van medewerkers. Het gaat daarbij niet alleen om digitale vaardigheden, maar vooral ook om methodische vaardigheden, om zorgvuldig, navolgbaar en transparant bij te kunnen dragen aan digitaal en datagedreven politiewerk.