Podcast & Video
Downloadables

Zedencriminaliteit in Nederland

Delicten en delinquenten nader in beeld gebracht
2005
A.Ph. van Wijk, S.R.F. Mali, R.A.R. Bullens, L. Prins en P.P.H.M. Klerks (Politieacademie Onderzoeksgroep, Apeldoorn).
Politiewetenschap 28
Samenvatting

Het onderzoek heeft tot doel een (eerste) landelijk overzicht te presenteren van geregistreerde zedenmisdrijven (zedendelicten) en verdachten van zedendelicten (zedendelinquenten), met als basis politiegegevens uit alle korpsen van aangiftes en daders uit het peiljaar: 2002.

Onderdeel van de studie is een uitgebreid literatuuroverzicht naar typen van zedendelicten en -delinquenten die kunnen worden onderscheiden. Mede aan de hand daarvan worden vervolgens aard en omvang van de geregistreerde zedencriminaliteit en de daderpopulatie van (verdachte) zedendelinquenten in beeld gebracht. De dadergroep van zedendelinquenten wordt onderverdeeld in sub-groepen, waarbij enerzijds onderscheid wordt gemaakt in 'zuivere' en 'niet-zuivere' zedendelinquenten (afhankelijk of men zich enkel aan zedenfeiten schuldig heeft gemaakt of niet) en anderzijds, voor wat betreft de aard van de zedenfeiten, in: 'schennisplegers', 'aanranders/verkrachters' en 'misbruikers van kinderen'.

Het blijkt dat een derde van de 'zuivere' zedendelinquenten slechts eenmaal met de politie in aanraking komt en zich dus verder, voor zover bekend, niet aan nieuwe feiten schuldig maakt. Daar tegenover staat een grote groep die wel een criminele carrière kent die vaak meerdere jaren omspant. Van deze 'niet-zuivere' zedendelinquenten wordt de criminele carrière gereconstrueerd aan de hand van dadergegevens van de politie over de periode van 1996-2002. Daaruit blijkt dat een kwart zijn criminele carrière weliswaar start met een zedendelict maar dat men zich vervolgens schuldig maakt aan vooral vermogensdelicten, soms ook geweldsdelicten of allebei.
Analyses van het aantal aangiftes van zedencriminaliteit geven in de periode van 1996-2002 een daling te zien die sterker is dan de algemeen dalend trend van de criminaliteitsontwikkeling. Die daling is gepaard gegaan met enerzijds een toename van de ernst van delicten en anderzijds, mogelijk in samenhang daarmee, een afname van het aantal aangehouden of gehoorde verdachten. Het is niet duidelijk wat de oorzaken zijn voor deze trends. Denkbaar is dat de toegenomen ernst van zedenzaken impliceert dat aangiftes meer complexe zaken betreffen, die moeilijker 'rond' te maken zijn. Nader onderzoek hiernaar is gewenst. Het rapport sluit af met een aantal aanbevelingen.

‍

Recente Publicaties

Criminaliteit in het hybride tijdperk
2026
Politiewetenschap
Politiewetenschap
Samenvatting
Deze studie laat zien dat sociale media een steeds grotere rol spelen bij geweld, fraude en drugshandel. Sociale media worden gebruikt om geldezels te werven, drugs te verkopen en zelfs uitvoerders van geweld te rekruteren.
Online doorpakken of doormodderen?
Saskia Westers, Nick van der Klok, Julia Klopman, Remco Spithoven, Jurjen Jansen
Politiekunde
Criminaliteit in het hybride tijdperk
Robby Roks, Rutger Leukfeldt, Isabelle Klaver
Politiewetenschap
De aanpak van milieudelicten door de politie in Europa
Strategische lessen voor de Nederlandse politie
dr. Anna Matczak
Politiewetenschap
Van mens tot mens
De ‘soevereinen-beweging’ in Nederland
Linda de Veen, Merel van Rees-van Bekkum, Hans Moors
Politiewetenschap
Samenspel bij digitaal en datagedreven politiewerk
dr. Ivo van Duijneveldt, Laurine Segers LLM
Politiekunde
Cybercriminele jeugdgroepen
Cybercriminele jeugdnetwerken zijn vaak onzichtbaar voor gemeenten.
Joeri Loggen, Sander Veenstra, Rutger Leukfeldt
Politiekunde
De rol van sociale media bij de betrokkenheid van jongeren bij zware drugs- en geweldscriminaliteit
Junia Bergers, Sjoukje van Deuren, Robby Roks, Stephanie Habets, Rutger Leukfeldt en Veroni Eichel.
Politiekunde
Leren van demonstreren
Een onderzoek naar nieuwe manieren van demonstreren en wat die betekenen voor de inzet en aanpak van de politie
Henk Ferwerda, Emily Berger, Emma Derksen, Juno van Esseveldt, Joey Wolsink en Jaap Timmer
Politiekunde
Politieagent worden
Socialiseren in de wereld van de politie
Dr. Wouter Landman, Dr. Hendrik Sollie, Vere König MSc
Politiewetenschap
Hit-and-run acties
Een fenomeenonderzoek naar de omvang, aard en impact van hit-and-run-acties, de profielen van de deelnemers en de kansen voor de aanpak
Joey Wolsink, Marjolein Nillessen, Henk Ferwerda
Onderzoeksverslagen
Slachtoffers van online seksueel geweld
Behoefteonderzoek
F. Makrani, S. de Wilde, M. van Rijsewijk
Onderzoeksverslagen
Herinneringen aan misbruik van langer geleden’
De betrouwbaarheid van (hervonden) herinneringen aan misbruik
M. ter Beek, H. Otgaar, B. Verschuere
Politiewetenschap